Gedichtendag 2010
Donderdag 28 januari is het landelijke gedichtendag. In de centrale bibliotheek zal van 13.00-15.00 uur het Utrechtse dichtersgilde aanwezig zijn om voor te dragen. Lees weer eens een gedicht en ervaar hoe fijn dat kan zijn.
Een steuntje bij uw keuze is de top-10 van 2009, samengesteld uit de meest verkochte bundels:
Top Tien gedichtenbundels 2009
1. Ingmar Heytze - Utrecht voor beginners
Heytze (1970) is sinds begin 2009 de eerste officiële stadsdichter van Utrecht. In deze bundel worden de beperkingen van het werk van een stadsdichter (gedichten met zeer lokale inspiratiebronnen, inside-informatie) ondervangen door relevante toelichtingen en publicatiedata. De meeste gedichten zijn afkomstig uit 'Heytze op Vrijdag', de wekelijkse serie 'nieuwsgedichten' die hij sinds 2004 schrijft voor AD Utrechts Nieuwsblad. Sommige behandelen de historie (inclusief archeologie), andere politieke ontwikkelingen of evenementen, bekende personen, een enkele keer gebeurtenissen met nationale nieuwswaarde, bouwprojecten of de sloop van monumenten.
2. Tjitske Jansen - Koerikoeloem
In korte schetsjes presenteert Tjitske Jansen (1971) haar "Koerikoeloem", dat we al enigszins kenden uit haar debuut als dichteres. Behalve met gewone kindertroebelen wordt de lezer ook geconfronteerd met een kind waarmee men zich thuis en op school geen raad weet: het jat en jokt en heeft eigenzinnige ideeën. Het verkeer met liefde-en fantasieloze pleeggezinnen brengt haar ook al geen soelaas. Gelukkig is daar soms de volwassene die het creatieve kind ziet "staan".
3. I. Pfeijffer & G.J. de Vries (red.) - 500 gedichten...
Vijfhonderd gedichten die iedereen gelezen moet hebben; De canon van de Europese poëzie.
4. Rutger Kopland - Geluk is gevaarlijk
Deze royale keuze uit het werk van de dichter Rutger Kopland (1934) rekent in geconcentreerde taal met veel witregels af met al wat onherroepelijk voorbij is of voorbijgaat. Hij wapent zich tegen het romantisch dwepen met het verlorene met stijlmiddelen als ironie, overdrijving en relativering. Ook de natuur toont ons allereerst het vergankelijke van alles, maar soms doet ze de tijd stilstaan op momenten van intense vreugde en diep genieten. Dieren hebben in deze poëzie symboolwaarde, zoals b.v. paarden vaak verwijzen naar een paradijselijke toestand. Het wijde, stille boerenland verschaft de dichter geborgenheid en geluk, zeker als het een gedeelde ervaring met de geliefde betreft. Kopland heeft een heel zorgvuldig taalgebruik met een geraffineerde verstechniek. Hij heeft het vermogen in ogenschijnlijk gewone omgangstaal tòch het raadsel van de dichtkunst intact te laten.
5. Antjie Krog - Wat de sterren zeggen
De Zuid-Afrikaanse dichteres Antjie Krog is in Nederland nogal populair geworden, o.a. door haar radio- en festivaloptredens. Ze schrijft een zeer persoonlijke, maar soms ook politieke poëzie, en politieke journalistiek en verhalend proza. De autobiografie is belangrijk in haar werk. In deze bundel is een keuze uit haar poëtisch oeuvre opgenomen, met Nederlandse vertaling, en in het Afrikaans door Antjie Krog voorgelezen op cd. Het resultaat is een zeer persoonlijk document, prachtig voorgedragen, een mooie keuze uit het werk, waarbij de grote kracht van Krogs poëzie, namelijk het ontstaan vanuit klank, vanuit de muziek van de taal, op alle niveaus te ondergaan is.
6. Marjoleine de Vos (red.) - Jou willen is je missen
Deze themabloemlezing van Nederlandstalige gedichten over de liefde werd samengesteld en ingeleid door dichter en columnist Marjoleine de Vos. Blijkens de titel, ontleend aan een versregel van Willem Jan Otten, heeft zij niet zozeer gekozen voor de ongecompliceerde roes, noch voor verliefde verzuchtingen of "zwabberbenen", maar voor de paradoxale gevoelens die de liefde vaak zo weerbarstig maken. Dan kan het zijn dat de minnaar of minnares het "moment suprême" mist, uit onhandigheid of omdat er "watten om de verzamelde zintuigen" zitten. Maar evengoed is daar het besef dat de geliefde in wezen ongrijpbaar is, dat je nooit weet wat er achter die ogen zit, dat je die ander nooit kunt "worden". Die gevoelens worden treffend verwoord door een jonge dichtersgeneratie, maar ook door oudere toptalenten, terecht ook door De Vos opgenomen.
7. Henny Vrienten - Zwaan kleef aan
Henny Vrienten (1948, vooral bekend als zanger van de popgroep Doe Maar) verzamelde gedichten voor het weekblad 'Opinio', dat inmiddels niet meer bestaat. Die gedichten koos hij niet willekeurig, hij liet ze telkens op elkaar aansluiten zodat er een ware slinger van mooie verzen ontstond. Die slinger is nu gebundeld. Paarsgewijs, zo lijkt het, maar soms staan er ook meer gedichten op een bladzijde. Telkens voorziet Vrienten die gedichten van commentaar, waarom hij denkt dat ze bijeen horen, waarom ze volgen op het vorige paar. Die gedichten zijn afkomstig van dichters, dood of levend, uit binnen- en buitenland.
Sinds de toekenning van de Nobelprijs in 1996 aan de Poolse dichteres Wislawa Szymborska (1923), zijn er verschillende uitgaven van haar poëzie in een Nederlandse vertaling verschenen. Al in 1998 publiceerde Meulenhoff "Einde en begin. Gedichten 1957-1997", dat alle gedichten bevatte die Szymborska tot dat moment had geschreven. Nieuw werk van haar verscheen bij De Geus in 2005 onder de titel "Dubbele punt". Deze nieuwe vertaling "Hier" bevat haar meest recente poëzie. Szymborska's oeuvre is niet groot (in totaal circa 300 gedichten in meer dan een halve eeuw), maar elke tekst van haar kenmerkt zich door een bijzondere waarneming of gedachte, uitgedrukt in eenvoudige, maar toch poëtische taal. Dit heeft haar, ook bij ons, een grote schare van bewonderaars opgeleverd.
9. Fernando Pessoa - Gedichten
Deze bloemlezing met de afgekloven titel 'De mooiste gedichten van Fernando Pessoa' is een vrijwel volledige herdruk van Fernando Pessoa, 'Gedichten', keuze, vertaling en nawoord van August Willemsen, in 1978 bij de Arbeiderspers verschenen. Die bundel maakte een geweldige indruk en heeft grote invloed uitgeoefend op de Nederlandse poëzie. Sindsdien is Willemsen doorgegaan met het vertalen van Pessoa en zijn heteroniemen (Alberto Caeiro, Ricardo Reis, Alvaro de Campos), waardoor een substantieel deel van dit fascinerende oeuvre, ook zijn proza, in vertaling voorhanden is.
10. Komrij, G. & Gautier, L. - Dansen op spijkers
De Nederlandse componist Gauthier (1981) werkte eerder samen met de dichter Ingmar Heytze en componist Spinvis. Voor dit project liet hij zich inspireren door het karakteristieke stemgeluid van Gerrit Komrij. De dichter draagt twaalf van zijn gedichten voor en de componist voegt er met zijn muzieklijnen een dimensie aan toe. Het zijn moderne composities, beïnvloed door de hedendaagse pop-, dance- en klassieke muziek.
Links
Het programma en activiteiten van de gedichtendag in Utrecht
Plein vol informatie over gedichten en Gedichtendag voor kinderen.
Poëzie is voortdurend in beweging en overschrijdt daarmee regelmatig een grens.
Dichters en gedichten passeren geografische grenzen, waardoor wederzijdse beïnvloeding ontstaat. Bovendien beweegt poëzie zich over de grenzen van de taal of over de grens van de kunstvorm, door relaties aan te gaan met muziek, dans, theater, beeldende kunst, architectuur of proza.
De Stichting Poetry International is medeorganisator van de Gedichtendag; ook organiseren zij het 41e internationale poëziefestival van 12 tot 18 juni 2010.
Op deze site vindt u informatie over zelf gedichten schrijven en kunt u uw eigen gedichten plaatsen en gedichten van anderen lezen.
